Ulgi w przejazdach środkami publicznego transportu zbiorowego
Świadczenie na podstawie:
Ustawa z dnia 20 czerwca 1992 r. o uprawnieniach do ulgowych przejazdów środkami publicznego transportu zbiorowego (Dz.U. 2018 poz. 295 t.j.)
Stan prawny: 11.07.2023
📝 Opis świadczenia
Ulgi polegają na obniżeniu ceny biletów jednorazowych lub miesięcznych w publicznym transporcie zbiorowym kolejowym i autobusowym. Wysokość ulgi oraz osoby uprawnione są określone ustawowo i zależą od:
• rodzaju środka transportu,
• typu biletu (jednorazowy lub miesięczny),
• kategorii osoby uprawnionej (dzieci, studenci, osoby z niepełnosprawnościami, funkcjonariusze itd.).
👤 Kto może skorzystać – ulgi przy biletach jednorazowych
Ulga 100%
Uprawnieni do bezpłatnych przejazdów:
Kolej (bilety jednorazowe):
• dzieci do 4 lat,
• umundurowani funkcjonariusze Straży Granicznej podczas wykonywania czynności służbowych,
• funkcjonariusze SG podczas działań dot. zapobiegania nielegalnej migracji,
• funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej podczas kontroli,
• umundurowani policjanci podczas konwojowania, patrolowania lub asystowania,
• żołnierze Żandarmerii Wojskowej wykonujący czynności służbowe w środkach transportu.
Autobusy:
• dzieci do 4 lat (jeśli nie korzystają z oddzielnego miejsca siedzącego),
• funkcjonariusze SG podczas działań dot. nielegalnej migracji na międzynarodowych szlakach komunikacyjnych.
Ulga 95%
• przewodnik lub opiekun osoby niewidomej albo osoby niezdolnej do samodzielnej egzystencji (kolej i autobusy, bilety jednorazowe).
Ulga 78%
Uprawnieni:
- Dzieci i młodzież z niepełnosprawnością lub dotknięte inwalidztwem – bilety jednorazowe i miesięczne imienne (kolej i autobusy).
- Rodzic/opiekun dziecka z niepełnosprawnością – wyłącznie przejazdy „tam i z powrotem” do placówek wskazanych w ustawie (przedszkole, szkoła, ośrodek, DPS, poradnia, turnus rehabilitacyjny).
- Żołnierze odbywający służbę niezawodową – kolej i autobusy.
- Cywilne niewidome ofiary działań wojennych uznane za niezdolne do samodzielnej egzystencji.
- Wybrane osoby z ust. 1 — w autobusach (z wyjątkiem SG z pkt 2a).
Ulgi dla dzieci, młodzieży, studentów, doktorantów i rodzin (różne wysokości w zależności od rodzaju biletu)
Ulga 49% / 51% / 37% / 33% — w zależności od kategorii
Uprawnieni m.in.:
• dzieci i młodzież ucząca się (od rocznego przygotowania przedszkolnego do 24 r.ż.),
• osoby niezdolne do samodzielnej egzystencji (49% lub 93%),
• osoby niewidome (37% lub 93%),
• studenci do 26 r.ż. (51%),
• doktoranci do 35 r.ż. (51%),
• posiadacze Karty Polaka (37%),
• rodzice posiadający Kartę Dużej Rodziny (37%),
• nauczyciele (33%).
🚍 Ulgi dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji (Art. 4)
Ulga 49% – kolej (pociągi osobowe) i autobusy (komunikacja zwykła) – bilety jednorazowe.
Ulga 93% – osoby niewidome niezdolne do samodzielnej egzystencji – bilety jednorazowe i miesięczne.
Ulga 37% – osoby niewidome (bez niezdolności do samodzielnej egzystencji).
Ulga 37% / 51% – w pociągach innych niż osobowe i autobusach innych niż zwykłe (w zależności od statusu osoby).
🎓 Ulgi szkolne, studenckie i nauczycielskie
Bilety jednorazowe – kolej
• dzieci i młodzież – 37%,
• studenci – 51%,
• doktoranci – 51%,
• nauczyciele – 33%,
• posiadacze Karty Polaka – 37%,
• rodzice posiadający Kartę Dużej Rodziny – 37%.
📅 Bilety miesięczne (Art. 5)
Kolej (miesięczne imienne)
• dzieci i młodzież – 49%,
• posiadacze Karty Polaka – 49%,
• rodzice z KDR – 49%,
• studenci – 51%,
• doktoranci – 51%.
Autobusy (miesięczne imienne)
• dzieci i młodzież – 49%,
• studenci – 51%,
• doktoranci – 51%,
• nauczyciele – 33%.
📄 Jak udokumentować prawo do ulgi?
Dokument uprawniający zależy od kategorii (np. legitymacja szkolna, legitymacja studencka, orzeczenie, legitymacja nauczyciela, Karta Polaka, KDR, dokument służbowy funkcjonariusza itd.).
🗒️ Dodatkowe informacje
• Ulgi mogą być stosowane tylko w zakresie określonym ustawą.
• Przewoźnik musi honorować ustawowe ulgi, o ile realizuje transport publiczny objęty ustawą.
• Bilet miesięczny jest ważny wyłącznie w danym miesiącu kalendarzowym – nie ma możliwości zakupu biletu „od dnia do dnia”.